038 866 3491 / 0986 356 663

bacsynoitieng@gmail.com

  Y học thưởng thức
Những điều bạn cần biết về bệnh bại não để phòng tránh

Tìm hiểu về bại não

• Bại não là cách gọi tiếng Việt của Cerebral Palsy (CP) mà nhiều nhà chuyên môn và phụ huynh thường quen dùng, theo các chuyên gia tại Trung tâm Vina Health cách gọi này mang tính bi quan và gây hoang mang cho các bậc phụ huynh, chúng ta nên dịch sát nghĩa là tổn thương não.
• Bại não là thuật ngữ chỉ một nhóm tình trạng bệnh lý gây nên bởi tình trạng tổn thương não bộ không tiến triển theo thời gian, gây nên bởi các nguyên nhân trước sinh, trong và sau sinh cho đến dưới 5 tuổi. Bại não gây ra tình trạng đa tàn tật về vận động, tinh thần, giác quan và hành vi... để lại hậu quả nặng nề cho chính bản thân trẻ, gia đình mà còn ảnh hưởng tới sự phát triển kinh tế, xã hội
• Bại não có nhiều dạng mỗi dạng sẽ có những biểu hiện khác nhau, do một hoặc nhiều phần của bộ não có chức năng điều khiển cử động bị tổn thương, nên người mắc bại não không thể cử động các cơ của mình một cách bình thường.

bệnh bại não

Nguyên nhân của bại não

Nguyên nhân trước khi sinh

- Nguyên nhân trước khi sinh chiếm 30% ~ 40% Chứng bại não ở trẻ thường xuất hiện khi phụ nữ bị nhiễm trùng thai kì như rubella (sởi Đức), cytomegalovirus và toxoplasmosis có thể gây tổn thương não của bào thai và gây bại não sau này.
- Trẻ bị vàng da nhân do sự tích tụ trong máu một loại sắc tố có tên bilirubin do tốc độ phá hủy hồng cầu cao và chức năng gan chưa trưởng thành ở trẻ sơ sinh, sắc tố này vượt qua hàng rào mạch máu – não và lắng đọng chủ yếu ở các nhân nền của não và làm tổn thương các cấu trúc này dẫn đến chứng bại não.

Nguyên nhân trong thai kỳ

- Nguyên nhân bại não trong quá trình mang thai chiếm 60% ~ 65%
- Sinh non có nguy cơ rất cao bị xuất huyết não gây tổn thương các tổ chức đang phát triển của não hoặc gây nên chứng nhuyễn hóa chất trắng quanh não thất. Theo thống kê có tới 50% trẻ bại não có nguyên nhân từ sinh non.
Nguyên nhân bại não trong quá trình mang thai chiếm 60% ~ 65%

Nguyên nhân sau khi sinh

- Nguyên nhân sau khi sinh chiếm 12% Bao gồm nhiễm trùng, chấn thương bên ngoài, trúng độc, xuất huyết nội sọ và ngạt nặng. Trẻ mới sinh bị co giật, trẻ có cân nặng dưới 2500g cần phải được chăm sóc đặc biệt, trẻ ở trạng thái bị ức chế là những nhân tố gây nên bại não
- Hội chứng suy hô hấp ở trẻ sơ sinh, viêm phổi hít, viêm màng não, mất nước, tụ máu nội sọ, nhiễm trùng máu dẫn đến tình trạng bị sốc, xẹp phổi khiến cho não thiếu oxy, bilirubin trong huyết thanh cao hơn 16mg/dl có mối liên quan mật thiết đến bại não, đặc biệt là trẻ trong giai đoạn mới sinh mà sử dụng kháng sinh toàn thân thì tỷ lệ mặc bại não tương đối cao. 

Các loại bại não theo thể lâm sàng

- Bại não thể liệt cứng (spastic cerebral palsy)

Bại não thể liệt cứng chiếm khoảng 70 - 80%. Trẻ mắc thể này có biểu hiện các cơ co cứng, luôn ở trạng thái tăng trương lực cơ. Mọi hoạt động vận động của trẻ đều rất khó khăn. Trẻ khó cầm nắm, bò hoặc đi.

Thể lâm sàng này lại được chia làm ba phân nhóm nhỏ:

• Liệt cứng 2 chi dưới: Trẻ có bất thường co cứng rõ ở 2 chi dưới. Ở thể này, do các cơ khép đùi bị co cứng, chân trẻ luôn bị kéo vào trong làm cho trẻ có dáng đi bắt chéo hai chân rất đặc trưng.
• Liệt cứng nửa người: Thường có biểu hiện liệt cứng một bên (phải hoặc trái). Thường thì chi trên bị ảnh hưởng nặng hơn chi dưới.
• Liệt cứng tứ chi: Bệnh nhân thuộc nhóm này có biểu hiện liệt cứng cả 2 chi trên và 2 chi dưới cùng với các cơ trục thân. Cả các cơ ở mặt cũng bị ảnh hưởng làm cho trẻ bị tàn phế rất nặng.

- Bại não thể múa vờn hay loạn động

• Khoảng 6% bệnh nhân bại não thuộc thể này.
• Thể loạn động đặc trưng bằng sự thay đổi thất thường của trương lực cơ (lúc tăng, lúc giảm).
• Trẻ thường có các động tác bất thường không kiểm soát được. Các động tác này có nhịp điệu chậm, biên độ đôi khi rộng như đang múa nhưng trẻ không ý thức được điều này.
• Do bất thường trong kiểm soát các cử động, bệnh nhân khó có tư thế vận động bình thường, các cơ ở mặt và lưỡi cũng bị ảnh hưởng làm trẻ khó bú, khó nuốt, khó nói
- Bại não thể múa vờn hay loạn động

- Bại não thể thất điều

• Thể thất điều chiếm tỷ lệ khoảng 6%.
• Ở thể này, cân bằng tư thế và phối hợp động tác bị ảnh hưởng, trẻ khó kiểm soát tư thế dáng đi lảo đảo, vùng thắt lưng hay đong đưa. Khả năng phối hợp vận động kém do đó trẻ khó thực hiện các động tác đòi hỏi sự nhịp nhàng như vỗ tay theo nhịp hay viết chữ.

- Bại não thể phối hợp

Trẻ bị bại não thể phối hợp thường phối hợp 2 trong các thể bại não trên, thường gặp phối hợp thể co cứng với thể múa vờn, những trường hợp này thường bị tàn tật nặng nề.

Triệu chứng của bại não

1. Rối loạn vận động

Khi vận động thì chân tay di chuyển không nhịp nhàng, đa phần di chuyển lệch hai bên. Đi tiểu thì không thể dạng hai chân ra được. Trẻ 3 tháng vẫn chưa biết ngẩng đầu, 6 tháng chưa biết lật, 8 tháng vẫn chưa ngồi vững. Cơ thể mềm oặt và vận động tự phát rất ít.
Rối loạn vận động là triệu chứng của  bại não

2. Rối loạn sinh lý

Khả năng nuốt không tốt, thời gian ngủ quá dài hoặc không ngủ, cơ thể cứng đờ, vòng đầu bất thường, sau khi sinh không bú được, bú không có lực, sau khi bú thì người mệt lả, thường xuyên xuất hiện tình trạng ho sặc sụa, trớ sữa, khả năng ngậm và mở miệng không tốt, cân nặng tăng không đáng kể.
rói loạn sinh lí là triệu chứng của bại não

3. Rối loạn ngôn ngữ

Có đến 60% – 95% người mắc bại não bị rối loạn ngôn ngữ. Thường gặp khó khăn trong việc biểu đạt hoặc chọn từ ngữ, phát âm không chuẩn, nói lắp, nặng hơn là chứng mất ngôn ngữ. Tình trạng này thường gặp nhiều ở những người bại não thể múa vờn.

4. Rối loạn trí tuệ

Thống kê tại Việt Nam cho thấy, chỉ có khoảng 25% người bại não ở mức độ nặng có trí thông minh và nhận thức bình thường. Bại não ở mức độ nhẹ và vừa có khoảng khoảng 50%. Rối loạn trí tuệ là một trong những triệu chứng dễ nhận biết của bại não. Vấn đề này có thể cải thiện qua trị liệu hành vi, giáo dục hòa nhập.
Rối loạn trí tuệ là một trong những triệu chứng dễ nhận biết của bại não

5. Rối loạn thị giác

Khoảng hơn một nửa số bệnh nhi sẽ bị rối loạn thị giác một bên, tình trạng thường gặp nhất đó là mắt bị lác trong và mắt bị tật về khúc xạ như cận thị, nhược thị…một số ít có tình trạng rung giật nhãn cầu, cũng có trường hợp bị mù hoàn toàn. Bệnh nhi bị liệt nửa người cũng có thể bị mù bên bị liệt. Khiếm khuyết thị giác có thể ảnh hưởng đến khả năng phối hợp của mắt, tay.

6. Rối loạn tinh thần

Mắt thường không nhìn vào bố mẹ, hay bị co giật. Không cười, dễ giật mình, dễ bị co rúm người lại, thường xuyên la hét hoặc cáu kỉnh khó chịu
rối loạn tinh thần của chứng bại liệt

7. Rối loạn thính giác

Khả năng nghe của một số bệnh nhi giảm dần cho đến bị điếc hoàn toàn. Với một số bệnh nhi mới sinh mắc chứng tăng bilirubin máu, gây ra tình trạng bệnh nhi bị loạn động tay chân là trường hợp thường gặp nhất. Đa phần bị mất khả năng nghe với những âm tần cao, cần phải đo điện thính giác thân não mới có thể nhận thấy

Điều trị bại não

- Hiện nay có khá nhiều chương trình nói về việc điều trị bại não như: Diện chẩn, châm cứu bấm huyệt, ghép tế bào gốc, oxy cao áp…Tuy nhiên khoa học trên Thế giới chỉ công nhận
- Phục hồi chức năng là phương pháp tốt nhất và có hiệu quả nhất với tất cả các trẻ bại não.
Điều trị bại não

Điều trị bại não cần phải kết hợp:

• Phục hồi chức năng vận động (với trường hợp trẻ chậm phát triển về vận động)
• Trị liệu ngôn ngữ (với trường hợp trẻ chậm nói, gặp khó khăn với âm ngữ)
• Điều hoà cảm giác (trẻ bị rối loạn cảm giác)
• Đào tạo kỹ năng cá nhận (thích nghi với khuyết tật của bản thân, nâng cao khả năng tự phục vụ)
• Giáo dục hòa nhập (mang đến cho trẻ cơ hội hòa nhập, tương tác với xã hội và tham gia vào xu hướng chính của cuộc sống)

Đăng ký tư vấn


Copyright © KINGPHAR 2018. All Right Reserved. Design by Bivaco
Tìm chúng tôi
0986 356 663